موشک بالستیک در کدام نقطه از مسیر حرکت خود به نهایت سرعت میرسد ؟
بیایید مسیر حرکتش را به سه بخش تقسیم کنیم تا موقع رسیدن به بیشترین سرعت روشن بشود:
در این مرحله، موشک توسط موتورهای خودی (موتور سوخت مایع یا جامد) نیرو تولید میکنه و از سطح زمین شروع به صعود میکنه.
در این بخش:
سرعت دائماً افزایش پیدا میکنه چون موتور در حال کاره.
در عین حال، نیروی گرانش و مقاومت هوا مقداری از شتاب رو کم میکنن.
پایان این مرحله، یعنی وقتی سوخت تموم میشه و موتور خاموش میشه (سوختسوزی کامل)،
در اون لحظه موشک در نهایت سرعت خودش قرار داره — این سرعت رو سرعت جدایش (burnout velocity) میگن.
در این مرحله موشک در خلأ یا تقریباً خلأ در ارتفاع زیاد حرکت میکنه، بدون نیروی پیشران.
بنابراین:
نیروی گرانش باعث کاهش تدریجی سرعت میشه.
مسیر به حالت منحنی بالستیک درمیاد (مثل سهمی ولی در مقیاس بزرگ).
پس در این فاز موشک کندتر میشه.
وقتی کلاهک به اتمسفر برمیگرده، دوباره شتاب گرانشی زمین باعث افزایش سرعت سقوط میشه،
اما همزمان مقاومت هوا خیلی زیاد میشه و بخش بزرگی از انرژی جنبشی مستهلک میگرده.
در نتیجه سرعت در این بخش افزایش تا حدی و سپس کاهش شدید دارد.
موشک بالستیک در پایان مرحلهٔ پرتاب (Boost Phase)، یعنی در لحظه خاموش شدن موتورها به نهایت سرعت خود میرسد.
اگر بخوای دقیقتر بدونی، در موشکهای بالستیک قارهپیما مثلاً (ICBM) این سرعت حدود 6–7 کیلومتر بر ثانیه است؛
در موشکهای کوتاهبرد حدود 2–3 کیلومتر بر ثانیه.
بیایید مسیر حرکتش را به سه بخش تقسیم کنیم تا موقع رسیدن به بیشترین سرعت روشن بشود:
۱. مرحلهٔ پرتاب و صعود (Boost Phase)
در این مرحله، موشک توسط موتورهای خودی (موتور سوخت مایع یا جامد) نیرو تولید میکنه و از سطح زمین شروع به صعود میکنه.
در این بخش:
سرعت دائماً افزایش پیدا میکنه چون موتور در حال کاره.
در عین حال، نیروی گرانش و مقاومت هوا مقداری از شتاب رو کم میکنن.
در اون لحظه موشک در نهایت سرعت خودش قرار داره — این سرعت رو سرعت جدایش (burnout velocity) میگن.
۲. مسیر بالستیک (Midcourse)
در این مرحله موشک در خلأ یا تقریباً خلأ در ارتفاع زیاد حرکت میکنه، بدون نیروی پیشران.
بنابراین:
نیروی گرانش باعث کاهش تدریجی سرعت میشه.
مسیر به حالت منحنی بالستیک درمیاد (مثل سهمی ولی در مقیاس بزرگ).
۳. مرحلهٔ ورود مجدد (Reentry)
وقتی کلاهک به اتمسفر برمیگرده، دوباره شتاب گرانشی زمین باعث افزایش سرعت سقوط میشه،
اما همزمان مقاومت هوا خیلی زیاد میشه و بخش بزرگی از انرژی جنبشی مستهلک میگرده.
در نتیجه سرعت در این بخش افزایش تا حدی و سپس کاهش شدید دارد.
نتیجهگیری
موشک بالستیک در پایان مرحلهٔ پرتاب (Boost Phase)، یعنی در لحظه خاموش شدن موتورها به نهایت سرعت خود میرسد.
اگر بخوای دقیقتر بدونی، در موشکهای بالستیک قارهپیما مثلاً (ICBM) این سرعت حدود 6–7 کیلومتر بر ثانیه است؛
در موشکهای کوتاهبرد حدود 2–3 کیلومتر بر ثانیه.